آبرسان یا مرطوب کننده؟ کدام برای پوست شما بهتر است!
اولین و مهمترین گام برای داشتن پوستی شاداب و زیبا شناخت محصولات مراقبت پوستی و انتخاب آگاهانهی آنهاست. در دنیای محصولات مراقبت پوستی همواره مصرف کنندگان با این سوال روبهرو میشوند که تفاوت «مرطوب کننده» و «آبرسان» در چیست. برخلاف باور عموم که این دو محصول را مشابه هم میدانند در واقع عملکرد آنها کاملا متفاوت است.
15
فروردین
آبرسان چیست؟ و چگونه عمل میکند
درک مفهوم هیدراتاسیون (Hydration) یا همان سیراب کردن سلولها، یکی از نکات مهم سلامت و درخشش پوست است. بسیاری از چالشهای پوستی که افراد با آن درگیر هستند، نه ناشی از ژنتیک، بلکه حاصل خشکی سلولهایی است که توانایی نگهداری رطوبت در لایههای اپیدرم را ندارند. فرمولاسیون این محصول طوری طراحی میشوند که به طور کامل جاذب رطوبت باشند؛ موادی که مانند یک آهنربا در زیر پوست شما عمل کرده و رطوبت را از محیط یا لایههای زیرین جذب کرده و به مرکز سلول میرسانند.
محصولات آبرسان معمولاً بافتی سبک، ژلی یا مایع دارند و به سرعت بدون ایجاد سنگینی جذب میشوند. آبرسانی صرفاً برای پوستهای خشک نیست؛ حتی پوستهای چرب هم در صورت «دهیدراته شدن» دچار پیری زودرس میشوند. با این حال، ما در دافین همواره تاکید میکنیم که رساندن آب به سلول تنها نیمی از مسیر است؛ چرا که بدون یک لایه محافظ، این آب به سرعت تبخیر شده و تمام تلاشهای ما برای هیدراته کردن پوست بدون نتیجه میماند.
مرطوب کننده چیست و چطور عمل میکند
سد دفاعی پوست (Skin Barrier) وظیفه دارد تا از خروج منابع حیاتی جلوگیری کند و ازطرف دیگر باید از ورود عوامل آسیبزا به پوست جلوگیری کند. مرطوبکنندهها با هدف تقویت یا بازسازی این سد دفاعی طراحی میشوند. برخلاف آبرسانها که رطوبت پوست را تامین میکنند، مرطوبکنندهها با ایجاد یک لایه محافظ یا «پوشاننده» روی سطح پوست، از تبخیر سطحی آب جلوگیری کرده و رطوبت را در فضای بینسلولی زندانی میکنند. این محصولات که بر پایه چربی و روغن هستند، سد دفاعی را در برابر باد، سرما و آلودگیهای شهری مقاوم میسازند.
ترکیبات کلیدی که نقش موثری را در فرمولاسیونهای مرطوبکننده ایفا میکنند، شامل روغنهای گیاهی نظیر روغن نارگیل، بادام، جوجوبا و درخت چای، و همچنین کرههای گیاهی مانند شیباتر هستند که قدرت نرمکنندگی و بازسازی بسیار بالایی دارند. علاوه بر این، سرامیدها (نوعی چربی طبیعی که مثل سلولهای پوست را کنار هم نگه میدارد) به عنوان یکی از اجزای اصلی لیپیدهای (چربیهای) طبیعی پوست به بازسازی بافت آن کمک میکنند، در حالی که وازلین و لانولین نیز به عنوان قویترین مواد برای جلوگیری از خروج رطوبت در این فرمولاسیونها به کار میروند.
برای مشاهده و خرید محصولات مرطوب کننده و آبرسان کلیک کنید.
تمایز میان نرمی ظاهر پوست و سلامت بافت در همین عملکرد است؛ مرطوبکننده با پر کردن فواصل بین سلولی، سطح پوست را صاف کرده و از تخریب سد دفاعی که منجر به نفوذ آلودگیها میشود، جلوگیری میکند. مرطوبکننده مکمل جداییناپذیر آبرسان است و شناخت دقیق این پیوند، کلید اصلی برای چیدمان صحیح ترتیب مصرف در روتین روزانه است.
تفاوتها در فرمولاسیون و عملکرد
در ذهن اکثر افراد آبرسان و مرطوبکننده باهم به درستی جا نیفتاده است و همین اشتباه در فهمیدن مفهوم این دو محصول اغلب باعث انتخابهای نادرست میشود و درنتیجه به روتین پوستی شما آسیب میرساند. تفاوت این دو در «فرمولاسیون» و «عملکرد» آنها است. آبرسانها محصولاتی بر پایه آب با بافت رقیق هستند که وظیفه جذب را بر عهده دارند، در حالی که مرطوبکنندهها غلیظتر و بر پایه روغن هستند تا وظیفه حفظ را ایفا کنند. بد نیست حالا جدول زیر را نگاه کنید که از نظر وظیفه این دو محصول، مواد تشکیل دهنده و مناسب بودن برای نوع پوست بررسی کردیم.
| مناسب برای نوع پوست | تفاوت در مواد تشکیل دهنده | تفاوت در وظیفه | نوع محصول |
| همه انواع پوست (حتی پوستهای چرب) | هیالورونیک اسید، گلیسیرین و آلوئه ورا (جاذب رطوبت) | رساندن آب به سلولهای پوست جهت حجیم شدن آنها | آبرسان |
| پوستهای خشک (حیاتی) و پوستهای چرب (مدلهای بدون چربی) | روغنهای گیاهی (نارگیل، بادام)، شیباتر، وازلین و سرامید (بر پایه روغن و چربی) | ایجاد لایه محافظ روی پوست برای جلوگیری از تبخیر آب و ماندن آن داخل پوست | مرطوبکننده |
بسیاری از افراد تصور میکنند استفاده از یکی از این دو محصول کافی است، اما ترتیب مصرف یعنی ابتدا آبرسان و سپس مرطوبکننده، بسیار مهم است و باید رعایت شود. اگر ابتدا مرطوبکننده بزنید، لایه روغنی آن سدی ایجاد میکند که اجازه نفوذ مولکولهای آبرسان را نمیدهد. برعکس، اگر فقط از آبرسان استفاده کنید، تبخیر معکوس ممکن است حتی رطوبت داخلی پوست را هم به همراه خود خارج کند. رعایت این توالی برای جلوگیری از هدررفت محصول و رسیدن به نتیجه الزامی است. پس از فهمیدن این تمایز مهم، باید بدانیم کدام محصول برای چه نوع پوستی مناسب است.
روتین پیشنهادی براساس نوع پوست
نیازهای پوست در هر فرد متفاوت است و نمیتوان از یک فرمول ثابت برای همه استفاده کرد.
برای پوستهای خشک که با کمبود بسیار زیاد چربی مواجه هستند، استفاده از مرطوبکنندههای غلیظ حاوی شیباتر و روغنهای سنگین به همراه یک آبرسان اولیه برای بازسازی سد دفاعی تخریب شده پوست اولویت دارد.
در مقابل، پوستهای چرب اغلب با پدیده «دهیدراتاسیون» روبرو میشوند. زمانی که پوست چرب آب خود را از دست میدهد، برای جبران این کمآبی، چربی جبرانی تولید میکند. این افراد باید از آبرسانهای ژلی و مرطوبکنندههای فاقد چربی (Oil-free) و غیرکومدونزا استفاده کنند تا بدون انسداد منافذ، تعادل آب و چربی برقرار شود.
در پوستهای مختلط ناحیه پیشانی و بینی چرب و گونهها خشک هستند. استفاده از محصولات متفاوت برای هر قسمت پوست به طوری که آبرسان سبک برای کل صورت و مرطوبکننده غلیظتر صرفاً برای نواحی خشک استفاده شود.
پوستهای حساس نیز به محصولاتی فاقد عطر و الکل نیاز دارند تا از بروز واکنش آلرژیک پیشگیری شود.
تشخیص اشتباه در این مرحله میتواند روتین پوستی شما را دچار اشکال کند؛ مثلاً استفاده از کرمهای سنگین روی پوست چرب باعث بروز جوشهای زیرپوستی میشود و نادیده گرفتن مرطوبکننده در پوستهای خشک، منجر به خشکی مزمن و شکست سد دفاعی میگردد. انتخاب محصول صحیح تنها نیمی از مسیر است و نیم دیگر نحوه استفاده است.
بهترین زمان مصرف آبرسان و مرطوب کننده
برای رسیدن به بهترین نتیجه در استفاده از این محصولات، رعایت زمانبندی استفاده بسیار مهم است. قانون «۳ دقیقه طلایی» یکی از کلیدیترین تکنیکهاست؛ به این معنا که محصولات باید حداکثر ۳ دقیقه بعد از شستشو، روی پوست نمدار استفاده شوند. این کار باعث میشود ترکیبات جاذب رطوبت مثل هیالورونیک اسید، علاوه بر محصول، آبِ باقیمانده روی سطح پوست را هم به لایههای زیرین بکشند و جذب را چندین برابر کنند. همچنین، استفاده از این محصولات روی پوست آلوده یا آرایش عملاً هدر دادن محصول پوستی است، زیرا منافذ مسدود مانع نفوذ مواد موثر میشوند.
محصولات مکمل نیز نقش تعیینکنندهای دارند؛ یک شوینده باعث نفوذ بهتر آبرسان و مرطوب کننده میشود و ضدآفتاب به عنوان لایه نهایی، از شادابی ایجاد شده در برابر اشعه UV محافظت میکند. تغییر فصول نیز باید در روتین لحاظ شود؛ در دافین همیشه پیشنهاد میدهیم که در تابستان از لوسیونهای سبک و در زمستان از کرمهای غلیظتر برای مقابله با سرمای خشک استفاده شود. استفاده صحیح روی پوست مرطوب نه تنها قدرت جذب را افزایش میدهد، بلکه از هدررفت محصولات گرانقیمت نیز جلوگیری میکند.
پرسشهای متداول
آیا نوشیدن آب جایگزین محصولات موضعی میشود؟
خیر، این یکی از سوالات پرتکرار است. اگرچه تامین آب بدن از طریق نوشیدن مایعات و مصرف میوههایی مثل هندوانه و خیار برای سلامت عمومی لازم است، اما این رطوبت به سختی به لایههای سطحی اپیدرم میرسد و استفاده از آبرسانهای موضعی برای حفظ درخشش ظاهر پوست همچنان یک ضرورت است.
آیا پوستهای چرب باید از مرطوبکننده بترسند؟
خیر، این یک ابهام دیگر است. همانطور که بررسی کردیم، پوست چربِ تشنه، چربی بیشتری تولید میکند و استفاده از یک مرطوبکننده فاقد چربی میتواند این چرخه تولید سبوم را متوقف کند.
در شرایط محدودیت بودجه، اولویت خرید با کدام محصولات است؟
در شرایط محدودیت بودجه اولویت با نیاز پوست است؛ پوستهای بسیار خشک باید روی مرطوبکننده باکیفیت و پوستهای کدر و دهیدراته باید روی یک آبرسان تخصصی سرمایهگذاری کنند.
قبل از استفاده از یک محصول جدید چهکار باید کرد؟
همیشه توصیه میکنیم قبل از استفاده از هر محصول جدید، تست حساسیت یا «پچ تست» را روی ناحیه کوچکی از پوست انجام دهید.
32 دیدگاه در “آبرسان یا مرطوب کننده؟ کدام برای پوست شما بهتر است!”
-
سارا حسینی گفت:
سلام! آیا میشه همزمان از مرطوبکننده و آبرسان استفاده کرد؟ یا باید فقط یکی رو انتخاب کنیم؟
-
سلام سارا! بله، میتونید همزمان از مرطوبکننده و آبرسان استفاده کنید. آبرسانها معمولا رطوبت رو به پوست اضافه میکنن و مرطوبکنندهها این رطوبت رو داخل پوست حفظ میکنن. برای بهترین نتیجه، اول از آبرسان استفاده کنید و بعد مرطوبکننده رو به پوستتون بزنید.
-
-
محمد رضایی گفت:
مرطوبکننده برای پوست چرب مناسبه؟ چون پوستم خیلی سریع چرب میشه.
-
سلام محمد! بله، پوست چرب هم نیاز به مرطوبکننده داره. پیشنهاد میکنم از مرطوبکنندههایی استفاده کنید که مخصوص پوستهای چرب طراحی شدن و بدون روغن یا «Oil-Free» هستن. این محصولات پوست رو مرطوب میکنن بدون اینکه چربی اضافه ایجاد کنن.
-
-
فرشته آقایی گفت:
سلام! آیا استفاده از آبرسان روی پوست خشک کافیه؟ نیازی به مرطوبکننده نیست؟
-
سلام فرشته! آبرسان فقط رطوبت رو به پوست میرسونه، ولی برای پوست خشک بهتره از مرطوبکننده هم استفاده بشه تا اون رطوبت در پوست حفظ بشه. ترکیب هر دو محصول میتونه نتایج عالی برای پوست خشک داشته باشه.
-
-
علیرضا کریمی گفت:
سلام! فرق اصلی آبرسان با مرطوبکننده چیه؟ من همیشه گیج میشم.
-
سلام علیرضا! فرق اصلی اینه که آبرسانها وظیفه دارند آب به پوست اضافه کنن (مخصوصاً پوستهای کمآب)، اما مرطوبکنندهها لایهای روی پوست ایجاد میکنن که مانع از تبخیر رطوبت میشه. آبرسان پوست رو هیدراته میکنه و مرطوبکننده باعث حفظ اون رطوبت میشه.
-
-
پریسا عباسی گفت:
برای فصل زمستان بهتره فقط مرطوبکننده بزنیم یا آبرسان هم نیاز داریم؟
-
سلام پریسا! در زمستان به دلیل هوای خشک، بهتره از هر دو محصول استفاده کنید. ابتدا آبرسان بزنید تا رطوبت وارد پوست بشه و بعد مرطوبکننده استفاده کنید تا پوستتون از خشکی محافظت بشه.
-
-
امیر علیزاده گفت:
چه آبرسانی برای پوست حساس خوبه؟ خیلی از محصولات باعث سوزش پوستم میشن.
-
سلام امیر! برای پوست حساس بهتره از آبرسانهایی استفاده کنید که فاقد عطر، الکل و مواد تحریککننده باشن. محصولات حاوی هیالورونیک اسید یا آلوئهورا برای پوست حساس عالی هستن.
-
-
زهرا ملکی گفت:
آیا باید آبرسان رو هر روز استفاده کنیم؟ چه وقتهایی مناسبتره؟
-
سلام زهرا! بله، بهتره آبرسان رو هر روز استفاده کنید، مخصوصاً صبحها و شبها. استفاده در شب قبل از خواب باعث میشه پوست فرصت بازسازی داشته باشه.
-
-
کیان طاهری گفت:
آیا مرطوبکنندههای طبیعی بهتر از مرطوبکنندههای معمولی هستن؟ مثل روغن نارگیل؟
-
سلام کیان! مرطوبکنندههای طبیعی مثل روغن نارگیل میتونن برای بعضی افراد مفید باشن، اما ممکنه برای همه مناسب نباشن. اگر پوستتون مستعد جوش هست، روغن نارگیل ممکنه باعث بسته شدن منافذ بشه. همیشه محصولی انتخاب کنید که با نوع پوستتون سازگار باشه.
-
-
مریم توکلی گفت:
آیا مردها هم باید از آبرسان یا مرطوبکننده استفاده کنن؟ شوهرم میگه اینا فقط برای خانمهاست!
-
سلام مریم! بله، پوست مردها هم نیاز به مراقبت داره. آبرسان و مرطوبکننده برای همه، چه خانمها و چه آقایان، ضروریه. تفاوت فقط در انتخاب محصول مناسب بر اساس نوع پوست هست.
-
-
-
سلام فرید! استفاده زیاد از مرطوبکننده باعث چربتر شدن پوست نمیشه، مگر اینکه از محصولی استفاده کنید که برای نوع پوست شما مناسب نباشه. اگر پوست چربی دارید، از مرطوبکنندههای سبک و بدون چربی استفاده کنید.
-
-
نیما شریفی گفت:
سلام! آیا میشه از آبرسانها به عنوان پایه آرایش استفاده کرد؟ یا باید مرطوبکننده هم اضافه کنیم؟
-
سلام نیما! بله، آبرسانها میتونن پایه خوبی برای آرایش باشن، چون پوست رو هیدراته میکنن و از خشکی جلوگیری میکنن. اگر پوستتون خیلی خشک نیست، ممکنه فقط آبرسان کافی باشه، ولی برای اطمینان، میتونید بعد از آبرسان یک مرطوبکننده سبک هم اضافه کنید.
-
-
آیدا موسوی گفت:
سلام! آیا برای پوست مختلط باید از آبرسان استفاده کنیم یا مرطوبکننده؟ من نمیدونم کدومش بهتره.
-
سلام آیدا! برای پوست مختلط بهتره از هر دو محصول استفاده کنید، ولی باید دقت کنید که محصولاتی انتخاب کنید که سبک و مناسب پوست مختلط باشن. معمولاً آبرسانها برای نواحی خشک و مرطوبکنندههای سبک برای نواحی چرب پوست خوب عمل میکنن.
-
-
حسین عباسی گفت:
سلام! آیا در تابستان هم نیاز به مرطوبکننده داریم؟ پوست من در تابستون چربتر میشه.
-
سلام حسین! بله، حتی در تابستان هم نیاز به مرطوبکننده دارید، چون گرما و تعریق ممکنه باعث از دست دادن رطوبت پوست بشه. برای تابستان از مرطوبکنندههای سبک و بدون چربی استفاده کنید تا پوستتون چربتر نشه.
-
-
نرگس امیری گفت:
من همیشه پوست صورتم خشکه، فکر میکردم فقط باید از مرطوبکننده استفاده کنم ولی تو مقاله نوشته بود که شاید آبرسان بیشتر مناسب باشه. چطوری بفهمم کدوم رو انتخاب کنم؟
-
سلام نرگس جان، برای اینکه بفهمی پوستت دقیقاً به چی نیاز داره، بهترین کار اینه که جنس پوستت رو بشناسی. اگر پوستت بهطور کلی احساس خشکی و کمآبی داره (مثلاً حس میکنی کلاً رطوبت کم داره و کشیده میشه)، احتمالاً آبرسان بهتره. اما اگر خشکی ناشی از کمبود چربی پوستت باشه، مرطوبکننده کمک بیشتری میکنه. پیشنهاد میکنم یه مدت از محصولات ترکیبی استفاده کنی و اثراتشون رو ببینی!
-
-
کیوان رضاپور گفت:
من برای پوست چرب دنبال یه محصول خوبم، اما همه جا میگن مرطوبکنندهها باعث جوش میشن. واقعاً برای پوست چرب چی بهتره، هیدراتور یا مرطوبکننده؟
-
سلام کیوان جان، برای پوست چرب معمولاً آبرسان ها گزینههای بهتری هستن، چون به پوست رطوبت لازم رو میدن بدون اینکه منافذ رو ببندن یا چربی اضافی ایجاد کنن. ولی خب بعضی از مرطوبکنندههای سبک مخصوص پوست چرب هم تو بازار هست که ترکیبات غیرکومدوژنیک دارن و جوش ایجاد نمیکنن. اگر پوستت زیاد جوش میزنه، حتماً دنبال محصولات بر پایه آب باش.
-
-
سارا محسنی گفت:
تو مقاله نوشته بود که محصولات آبرسان برای کمبود آب پوست استفاده میشن. من اینجوری فکر میکنم پوست آدم باید هم آب داشته باشه، هم چربی، پس نمیشه همزمان از مرطوبکننده و آبرسان استفاده کرد؟
-
سلام سارا جان، دقیقاً درست فکر کردی! خیلی از افراد ترکیب آبرسان و مرطوبکننده رو همزمان استفاده میکنن، مخصوصاً کسایی که پوست ترکیبی یا آسیبدیده دارن. بهترین راه اینه که اول آبرسان بزنی (که رطوبت رو وارد لایههای پوستت کنه)، و بعد یه لایه مرطوبکننده روی اون بزنی تا رطوبت رو حفظ کنه.
-
فرید احمدی 
